Door de ogen van Mo (18): leven met geldzorgen
In ‘Door de ogen van…’ lees je verhalen van jongeren die (even) vastliepen. Van problemen thuis, struggles met seksualiteit en school tot verslaving en criminaliteit: hun verhalen kunnen over van alles gaan.
In deze blog vertelt Mo hoe het is om te leven met te weinig geld.
Dit is een true story. Namen, plaatsen en details zijn aangepast zodat Mo anoniem blijft.
Wéér de huur omhoog
“Hey mam”, ik groet mijn moeder terwijl ik m’n jas in de gang gooi. “Hoe was werk, jongen?”, vraagt ze. “Prima” antwoord ik uitgeput. Ik maak lange dagen. Na elke schooldag ga werk ik bij de Ap (Albert Heijn). Op zaterdag werk ik er ook de hele dag. Met een knorrende maag open ik de koelkast. Leeg. “Ma! Heb je geen boodschappen gedaan?” Mama schudt haar hoofd. “Nee jongen, de huur is deze maand omhoog gegaan. Ik kon geen boodschappen halen. We moeten nog een week volhouden totdat de kinderbijslag weer binnenkomt.
” Wéér een huurstijging. Nee-schuddend ga ik naast m’n moeder op de bank zitten. In Kanaleneiland is in korte tijd de huur flink gestegen. “Ik ga meer diensten nemen bij de Ap”, zeg ik vastberaden.
Arm...
Dezelfde avond lig ik op mijn bed na te denken over onze situatie. Altijd als het een tijdje goed gaat, gebeurt er weer zoiets. Mijn familie is altijd arm geweest. Ik woon in Kanaleneiland in een flat. Dat is op zich niet gek, want in de buurt zijn alleen maar flatgebouwen. Mijn vrienden noemen het ook wel ‘de betonjungle’. Ik deel onze flat met mijn moeder en 4 broertjes. M’n ouders gingen uit elkaar toen ik 7 was. Daarna heb ik mijn vader nooit meer gezien. M’n moeder is toen ze 30 was samen met mijn vader naar Nederland gekomen vanuit Marokko, zonder opleiding. Hier werkt ze als schoonmaakster, dus je snapt wel dat dit geen vetpot is. Als oudste van het gezin moet ik ervoor zorgen dat er boodschappen worden gedaan, schoolboeken worden gehaald en dat de rekeningen betaald worden. Hierdoor houd ik weinig tijd over voor leuke dingen. Sommige vrienden van mij - die ook niet bepaald rijk zijn, maar wel iets overhouden - kunnen bijvoorbeeld een scooter kopen en naar de sportschool gaan. Ik ben bang dat mij dat nooit gaat lukken. Het is raar om te bedenken dat we gewoon arm zijn.
In Kanaleneiland leven heel veel gezinnen zoals mijn gezin. Soms denk ik dat Nederland het expres doet. Alle gezinnen met een niet-westerse afkomst bij elkaar dumpen in flatgebouwen ver buiten het centrum van Utrecht. Mijn vrienden wonen ook hier. Ik zie ze morgen, dan heb ik toevallig een vrije dag.
Aimane, Saït en Karim
We spreken af op het Cruyff Court. Daar chillen we vaak. Aimane, Saït en ik zijn er op de afgesproken tijd. “Karim is later trouwens, boys”, zegt Aimane. Hij en Karim zijn zo’n beetje één persoon. Hun moeders zijn goed bevriend, dus ze zijn praktisch samen opgegroeid. Wat Karim doet, doet Aimane ook en andersom. Soms best irritant, je kan toch best je eigen keuzes maken? Even later komt Karim aan. “Kijk eens wat ik heb voor jullie”, roept Karim terwijl hij zijn scooter parkeert. Hij heeft verse broodjes gehaald voor iedereen. “Hoe kom je hieraan?”, vraag ik. “Van die broodjeszaak in de stad, Stach”, antwoordt Karim. “Maar dat is super duur man!”, roept Saït, de stille van de groep. “Zaken gaan goed man”, zegt Karim met een stoere lage stem. Saït en ik barsten in lachen uit, maar Aimane blijft stil en kijkt Karim aan. “Ga je het nog zeggen, bro?”, vraagt Aimane aan Karim. Karim kijkt naar de broodjes en zijn nieuwe voetbalschoenen. Die waren ons nog niet opgevallen. “Ik doe tegenwoordig klusjes voor Hamza”, antwoordt Karim zachtjes. Hamza is een drugsdealer, die zijn werknemers werft in zijn eigen wijk Kanaleneiland. Iedereen weet wat hij doet, behalve de politie. “Door die huurstijging moest ik wel iets doen. Het geld was op en ik had nieuwe schoenen nodig”, vervolgt Karim. Er valt een ongemakkelijke stilte. “Nou, gaan we nog voetballen?” Gelukkig doorbreekt Aimane de spanning.
In onze situatie is het niet moeilijk om in de criminaliteit terecht te komen. Het gebeurt voortdurend om je heen. Omdat het lijkt dat je geen toekomst hebt en je natuurlijk ook graag mooie spullen wilt hebben, kom je al snel in de verleiding. Eigenlijk zitten we constant in de overlevingsstand en dus in de stress. En als er dan iets tegen zit, is het makkelijk om de criminaliteit in te gaan. Ook omdat iedereen mensen uit de wijk kent die in de criminaliteit zitten en zij actief jongeren werven. Het komt gewoon vanzelf naar je toe!
Charly van JOU
“Hey jongens!”, horen we ineens tijdens een potje ‘tienen’. Het is Charly. Zij is jongerenwerker bij JOU. We kennen haar al lang en ze is vaak te vinden in verschillende wijken in Utrecht. Charly komt bij ons staan en trapt een balletje mee. “Mooie schoenen, Karim”, zegt ze opgewekt. Iedereen kijkt elkaar aan, maar blijft stil. Charly doorbreekt de stilte: “Als jullie ergens over willen praten kan je altijd bij me aankloppen. Dat weten jullie.” Saït, Aimane en ik knikken. Karim kijkt weg. Op dat moment wordt Charly gebeld. Ze moet gaan. “Jongens tot de volgende keer en doe voorzichtig.”
Na een hele dag voetballen met de jongens lig ik op de bank televisie te kijken. Mama is aan het werk en m’n broertjes liggen op bed. Eindelijk rust. Ik merk dat ik de hele situatie met Karim en de geldproblemen binnen mijn eigen familie niet uit m’n hoofd krijg. Ik herinner me wat Charly vandaag tegen ons zei. Als we ergens mee zitten kunnen we altijd bij haar aankloppen. Normaal gesproken zou ik niet zo snel om hulp vragen, maar op dit moment weet ik gewoon echt niet wat ik moet doen. “Hey Charly, ik zit ergens mee. Zou ik je kunnen spreken?”, app ik naar haar.
De volgende ochtend word ik wakker met een reactie van Charly. “Hi Mo, tuurlijk. Je kan vanmiddag langskomen in het buurthuis”, stuurt ze. Die middag kom ik het buurthuis binnen in Kanaleneiland. Charly staat in de keuken. Ze maakt thee voor iedereen. Er hangt een fijne sfeer. Als iedereen zijn of haar thee heeft gekregen, gaan Charly en ik in haar kamertje zitten.
Ik vertel haar alles. Over onze geldproblemen thuis, Karim die nu voor Hamza werkt en de verleidingen op straat. Na alles te hebben verteld kijkt Charly me aan. “Mo, je doet het al super goed hè. Vergeet dat niet. En het is logisch dat je je zorgen maakt. Maar het is belangrijk om te kijken naar de keuzes die jij en je familie maken.” Ik knik instemmend. “Ik stel voor dat je elke week een keer langskomt om hierover te praten, zodat ik je ook kan helpen met deze problemen”, vervolgt Charly. “Maar hoe dan? Ik werk super veel, mijn moeder neemt extra diensten en ik moet gewoon naar school”, vraag ik. Charly knikt: “Klopt, dat is ook goed. Maar ik denk dat er nog wat winst is te behalen, kom nou maar gewoon langs.”
Drie maanden later
Ik ga nu al drie maanden lang elke week naar het buurthuis om te praten met Charly. Het gaat een stuk beter door haar begeleiding. Ik dacht niet dat ik nog meer kon doen, maar Charly geeft goede tips. We doen nu slimmer boodschappen. Vooral eigen merk, alleen wat nodig is en maar één keer per maand. Daardoor houden we meer over. Ook met Karim gaat het beter. Charly heeft ervoor gezorgd dat ik nu samen met mijn vrienden werk bij de Albert Heijn. Dat maakt het werk een stuk leuker, waardoor ik me vaker laat inplannen en het houdt ons van de straat af. Het leek erop dat na Karim, ook Aimane de verkeerde kant op zou gaan. Maar dat is totaal niet meer zo. Nu is het niet zo dat Charly ons zomaar bij de Ap neerzet. Maar ze helpt je wel bij het opstellen van een CV en een goede brief en het voeren van een sollicitatiegesprek. Super fijn.
Rijk zullen we nog niet worden, maar we doen het nu beter dan ooit tevoren. Zonder Charly zou ik niet weten wat ik nu zou doen. Ik zit eraan te denken om ook jongerenwerker te worden, zodat ik het goede voorbeeld kan blijven geven in de wijk en mijn mensen kan helpen. Dat lijkt me een mooi doel voor in de toekomst.
Hoe kom ik eruit?
Herken jij je in dit verhaal? Kan je ook wel wat steun en hulp gebruiken omdat je met te weinig geld moet zien rond te komen? Misschien heb je schulden waar je vanaf wilt?
Zoek én accepteer hulp!
Je kunt altijd bij een jongerenwerker (individueel begeleider) terecht. Zij zijn er om jou te helpen!
Je kunt vertrouwelijk appen met een jongerenwerker (zie roze icoontje). Zij kunnen je in contact brengen met een individueel begeleider van JOU in je wijk of in Nieuwegein.