Het stopt nooit...online pesten

Misschien heb je het wel eens meegemaakt: iemand van je school die expres een stomme foto van je deelt in de groepsapp of lullig commentaar geeft op je Instagram verhaal?


Of misschien heb jij wel die sticker gemaakt van een klasgenoot en gedeeld?


We hebben het hier over online pesten.

Een jongen (15) schreef op ons Forum: "Kinderen op mijn school vragen aan andere leerlingen of ze mij willen ontvolgen op Instagram, omdat ze mijn foto's voor schut vinden. Eerst had ik bijna 100 volgers, maar nu nog maar 13. Elke keer als iemand mij ontvolgt, word ik verdrietig.”

Dit is een voorbeeld van online pesten. Misschien herken jij dit ook wel. Omdat je zelf online gepest wordt, het bij een klasgenoot gebeurt of omdat je zelf weleens pest. Online pesten gebeurt vaker dan je denkt. In Nederland worden ongeveer 400.000 jongeren gepest via social media, groepsapps of in (chats bij) games. En ook al gebeurt het online, de pijn is héél echt.

Of over onderstaande video: "Pleur op irritante trut" en "Ik hoop dat je jezelf doodrijdt" Zulke haatreacties zie je misschien weleens voorbijkomen op Instagram, TikTok en YouTube. Tientallen influencers zeggen tegen NOS Stories dat het aantal haat comments groeit. NOS Stories zocht uit wat de impact hiervan is en spreekt met twee jongeren die regelmatig haatreacties plaatsen.

Wat is online pesten?

Online pesten is het pesten van iemand, maar dan op het internet. Bijvoorbeeld op sociale media of in (chatfuncties bij) games. Online pesten komt in verschillende vormen voor, bijvoorbeeld:

  • Haatberichten of haatcomments op social media

  • Iemand beledigen in een groepsapp

  • Bangalijsten (met namen van meisjes die beoordeeld of belachelijk gemaakt worden op basis van hun uiterlijk of seksueel gedrag) (banga = slet)

  • Gossip-accounts over klasgenoten op social media

  • Spelletjes zoals ‘raad de leerling’

  • Stickers (die niet gewaardeerd worden!)

  • Naaktbeelden of deepfake beelden delen

Een ander voorbeeld is online buitensluiten. Dat is online pesten waarbij je expres iemand negeert of niet mee laat doen in een groepsapp of game. S10 heeft hier een nummer over gemaakt, Buut Vrij. De titel past goed bij online pesten. Want als je online wordt gepest kan het voelen alsof het nooit stopt, ook niet als je thuis bent of in bed ligt. Daarom zou je graag 'buut vrij' willen zeggen om het pesten te stoppen.

Wat doet online pesten met je?

Online pesten voelt vaak erger dan offline pesten. Je krijgt er depressieve gedachten, angstgevoelens en stress van, veel stress. Online pesten gaat vaak samen met offline pesten. Op school word je bijvoorbeeld gepest door klasgenoten, en als je thuis bent, gaat dit pestgedrag op online door. Of andersom: online word je gepest en op school gaat dit pestgedrag door. Waar je vroeger naar huis kon gaan en het pesten even op pauze stond, gaat dit nu 24/7 door.
Wat het met je doet? Veel...

Emma (niet haar eigen naam) vertelt hoe een ruzie via sociale media uitloopt in een vechtpartij. Dit werd gefilmd en vervolgens weer online doorgestuurd. Het programma Pointer deed onderzoek hiernaar en maakte deze (heftige) reportage.

IK ben de pestkop...

Misschien lees jij dit en ben je geschrokken. Niet omdat je gepest wordt, maar omdat je zelf iemand pest of hebt gepest. Het kan best zijn dat je het niet helemaal doorhad. Achter je telefoon of laptop kan het voelen alsof je veilig bent. Je ziet de emoties van de ander niet, waardoor je sneller gemene dingen zegt of doet, zonder dat je door hebt hoeveel pijn dat kan doen. Je kreeg bijvoorbeeld een gekke foto van een klasgenoot doorgestuurd en hebt die toen ook naar anderen doorgestuurd. Of je hebt die ene klasgenoot uit de groepsapp van jullie klas verwijderd, omdat je hem raar vindt. Jij vond dit misschien grappig, maar de ander zal zich echt ongelukkig voelen.

Als jij online pest, dan doe je dit omdat je macht over iemand wilt uitoefenen, de stoere grapjas wilt uithangen, om indruk te maken en populairder te worden. Misschien bedoel je het niet zo, maar je doet iemand hier heel veel pijn mee. Als je dapper genoeg bent om te erkennen dat jij de pestkop bent, dan is het belangrijk dat je daarmee stopt. Want wat jij doet, daar kan iemand nog heel lang last van hebben. Hoe zou jij het vinden als zo'n 'gekke foto' van jou zou worden geëxpoosd?

Het kan ook zijn dat jij helemaal niet pest, maar wel weet dat het gebeurt en wie dat doen. Je bent eigenlijk toeschouwer en doet niets, terwijl het je wel ongemakkelijk maakt. Je hebt echt lef als je de pestkop op jouw manier aanspreekt en vraagt ermee te kappen! Dit kan je natuurlijk ook samen met vrienden doen die er ook zo over denken.

 Tips voor als jij online gepest wordt

  • Praat erover! Met een goede vriend(in), je ouders, een jongerenwerker of met een docent op school die je vertrouwt. Zij kennen je, luisteren naar je, willen je helpen en weten misschien wel hoe je ermee om kan gaan.

  • Te spannend? App vertrouwelijk met een jongerenwerker via WhatsUp. We denken graag met je mee!

  • Als je niet reageert op haat comments of posts, wordt het voor de pestkop snel saai. Hoewel het moeilijk is om niet te reageren, werkt het vaak wel.

  • Blokkeer de personen die je pesten. Dit werkt hetzelfde als de tip hierboven. Krijgen de pestkoppen geen reactie, dan stoppen ze vaak vanzelf.

  • Als het pesten uitloopt in bedreigen of andere illegale vormen, kan je aangifte doen bij de politie. Bewaar dan wel al het bewijs van het pesten. De mensen van Offlimits weten hier alles van en helpen jou (gratis en vertrouwelijk) verder.

  • Verder kan je natuurlijk altijd jouw ervaring en vragen anoniem delen op ons forum!  Andere jongeren kunnen je dan advies geven. Je kunt er ook topics over (online) pesten lezen van andere jongeren.

  • Lees ook de tips van JOU schooljongerenwerker Ilona en van brugger Floris (12) die ook gepest werd.

JOU jongerenwerker Ilona: "Op de middelbare school waar ik rondloop zie ik veel 'raad de leerling'-posts en maken leerlingen stickers van elkaar en sturen deze door. Je bent medeplichtig als je hieraan meedoet. Mijn tip is dan ook om stickers niet door te sturen en een 'raad de leerling' te negeren. Voor iemand opkomen en iemand helpen geeft een véél beter gevoel!"

Floris (12, rechts op de foto): "Toen ik werd gepest (met mijn wijnvlekken en dat mijn ogen allebei een andere kleur hebben) vond ik het heel spannend om dit face to face tegen een docent te zeggen, dus ik stuurde docenten vaak een mailtje om mijn emoties te uiten."
Lees zijn verhaal op onze Instagram